{"id":83798,"date":"2026-08-20T11:17:09","date_gmt":"2026-08-20T07:17:09","guid":{"rendered":"https:\/\/odlar.media\/?p=83798"},"modified":"2026-08-20T11:17:09","modified_gmt":"2026-08-20T07:17:09","slug":"dun%c9%99nd%c9%99n-qalan-cayi-icm%c9%99k-olarmi-mut%c9%99x%c9%99ssisl%c9%99rd%c9%99n-aciqlama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odlar.media\/?p=83798","title":{"rendered":"D\u00fcn\u0259nd\u0259n qalan \u00e7ay\u0131 i\u00e7m\u0259k olarm\u0131? \u2013 M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rd\u0259n A\u00c7IQLAMA"},"content":{"rendered":"<p><strong>Odlar.media<\/strong> x\u0259b\u0259r verir ki, d\u0259ml\u0259nmi\u015f \u00e7ay\u0131n uzun m\u00fcdd\u0259t saxlan\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 c\u0259miyy\u0259td\u0259 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r m\u00f6vcuddur. X\u00fcsusil\u0259 \u201c\u00e7ay 15 d\u0259qiq\u0259d\u0259n sonra z\u0259h\u0259rli olur\u201d kimi iddialar yay\u0131lsa da, bunun elmi \u0259sas\u0131 yoxdur.<br \/>\nM\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00e7ay\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki kofein, katexin v\u0259 dig\u0259r madd\u0259l\u0259rin miqdar\u0131 d\u0259ml\u0259m\u0259 temperaturu v\u0259 m\u00fcdd\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r. Lakin \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259 \u00e7ay\u0131n hans\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nOtaq temperaturunda uzun m\u00fcdd\u0259t a\u00e7\u0131q qalan \u00e7ayda mikrobioloji \u00e7irkl\u0259nm\u0259 riski arta bil\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 \u00e7ay\u0131 sonradan i\u00e7m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn saxlamaq planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131rsa, onun t\u0259miz v\u0259 qapal\u0131 qabda soyuducuda saxlan\u0131lmas\u0131 daha t\u0259hl\u00fck\u0259siz hesab olunur. Soyuducunun temperaturunun 4\u00b0C v\u0259 ya daha a\u015fa\u011f\u0131 olmas\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edilir.<br \/>\n\u00c7ay\u0131n s\u0259thind\u0259 yaranan nazik t\u0259b\u0259q\u0259 d\u0259 m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 z\u0259h\u0259rli bakteriyalar\u0131n g\u00f6st\u0259ricisi deyil. Bu t\u0259b\u0259q\u0259 \u00e7ay\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki polifenollar, minerallar v\u0259 sudak\u0131 madd\u0259l\u0259rin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 t\u0259siri n\u0259tic\u0259sind\u0259 yarana bil\u0259r. Bununla bel\u0259, \u00e7ay\u0131n qoxusunda, dad\u0131nda v\u0259 ya g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li d\u0259yi\u015fiklik m\u00fc\u015fahid\u0259 olunarsa, onu i\u00e7m\u0259m\u0259k daha m\u0259qs\u0259d\u0259uy\u011fundur.<br \/>\n\u00c7ay\u0131n bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 d\u0259ml\u0259nm\u0259sinin avtomatik olaraq z\u0259r\u0259rli olmas\u0131 bar\u0259d\u0259 fikirl\u0259r d\u0259 elmi bax\u0131mdan \u0259sasland\u0131r\u0131lmay\u0131b. T\u0259krar d\u0259ml\u0259m\u0259 zaman\u0131 \u00e7ay\u0131n t\u0259rkibind\u0259ki b\u0259zi madd\u0259l\u0259rin miqdar\u0131 d\u0259yi\u015fs\u0259 d\u0259, ikinci v\u0259 sonrak\u0131 d\u0259ml\u0259m\u0259l\u0259r \u00f6z-\u00f6zl\u00fcy\u00fcnd\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li say\u0131lm\u0131r.<br \/>\nSoyudulmu\u015f v\u0259 ya soyuq \u00e7ay\u0131n b\u00f6yr\u0259k da\u015f\u0131 yaratmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 iddialara da ehtiyatla yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. Qara \u00e7ay\u0131n t\u0259rkibind\u0259 oksalat olsa da, normal miqdarda qara \u00e7ay q\u0259bulunun sa\u011flam insanlarda b\u00f6yr\u0259k da\u015f\u0131 riskini \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dair kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u0259sas yoxdur. B\u00f6yr\u0259k da\u015f\u0131 problemi v\u0259 oksalata h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131 olan \u015f\u0259xsl\u0259r is\u0259 \u00e7ay q\u0259buluna daha diqq\u0259tl\u0259 yana\u015fmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBel\u0259likl\u0259, \u00e7ay\u0131n soyumas\u0131 onu \u00f6z-\u00f6zl\u00fcy\u00fcnd\u0259 z\u0259r\u0259rli etmir. \u018fsas risk onun uzun m\u00fcdd\u0259t otaq temperaturunda v\u0259 uy\u011fun olmayan \u015f\u0259raitd\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nM\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r \u0259n yax\u015f\u0131 dad v\u0259 keyfiyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ay\u0131n t\u0259z\u0259 d\u0259ml\u0259n\u0259r\u0259k i\u00e7ilm\u0259sini m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Ert\u0259si g\u00fcn i\u00e7m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn saxlan\u0131lan \u00e7ay is\u0259 otaq temperaturunda deyil, t\u0259miz v\u0259 qapal\u0131 qabda soyuducuda saxlan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Odlar.media x\u0259b\u0259r verir ki, d\u0259ml\u0259nmi\u015f \u00e7ay\u0131n uzun m\u00fcdd\u0259t saxlan\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 c\u0259miyy\u0259td\u0259 m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r m\u00f6vcuddur. X\u00fcsusil\u0259 \u201c\u00e7ay 15 d\u0259qiq\u0259d\u0259n sonra z\u0259h\u0259rli olur\u201d kimi iddialar yay\u0131lsa da, bunun elmi \u0259sas\u0131 yoxdur.&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":537,"featured_media":83799,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[48],"tags":[],"class_list":["post-83798","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cmiyyt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/83798","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/537"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=83798"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/83798\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":83801,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/83798\/revisions\/83801"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/83799"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=83798"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=83798"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odlar.media\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=83798"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}